Holes: ‘je bent een sukkel als je het niet ziet.’

In Interviews, Theater by Elke Verwoerd

Het was één van Oerol’s favorieten: de voorstelling Holes van Tryater in samenwerking met toneelgroep De Jonge Republiek. Op een grote zandvlakte bevindt zich Camp Green Lake, een strafkamp voor jongens. Hun straf is niets anders doen dan gaten graven, ieder met een eigen manier van omgaan met het uitzichtloze bestaan. De vijftienjarige Stanley belandt in hun midden. Hij wordt volgens hem getergd door de vloek die al generaties lang over zijn familie heerst, waardoor hij alleen maar pech heeft. Kan hij daarvan los komen of blijft hij stilstaan, omdat volgens hem toch alles alleen maar misgaat? Van 5 tot 12 september wordt deze voorstelling uitgevoerd in De Zuidlanden. We spreken met regisseuse Silvia Andringa, die eerder al twee gastregies deed bij Tryater met onder andere Thùsfront.

Door Elke Verwoerd
Tekst verdieping Gebied B

[klik voor grotere afbeelding]

Ik zag het stuk Holes op Oerol. Terwijl ik in de wachtrij stond en nog totaal niet wist wat te verwachten werd ik gegrepen door een tekst op een boom: Zijn wij voorbestemd? En zijn we dus ons verleden of zijn we juist onze toekomst? …Poehee. Met direct zo’n filosofische vraag bewoog ik me naar de tribune. Dit kon nog wel eens heel interessant worden. En dat was het. Een stuk dat m’n ogen opende en me op humoristische wijze bewust maakte van hoe je je leven kan vormen.

Met regisseuse Silvia Andringa zit ik op de hoek van een tafel aan een kop koffie. Ze heeft een half uurtje, want daarna moet ze alweer naar het terrein op De Zuidlanden om op te bouwen en te repeteren. Het wordt een interessant gesprek over de voorstelling, persoonlijke uitdagingen en keuzes maken.

Waar gaat Holes volgens jou over?

”Voor mij gaat Holes over veerkracht. Hoe ga je om met tegenslag? Heb je invloed op dingen die je overkomen of is het soms gewoon dikke pech? Wat voor een invloed heeft je geschiedenis op je toekomst? Voortdurend moet je keuzes maken. Wanneer kies je voor jezelf en wanneer tegen jezelf? Daar gaat in essentie Holes over.”

HolesWat inspireerde je tot dit stuk?

”Ik las het gelijknamige boek van Louis Sachar en daar is het stuk voor een groot deel op geïnspireerd. Het is eigenlijk een jeugdboek, maar het zit zo wonderlijk in elkaar. Het is bijna een soort detective; het ene moment denk je dat iets toevallig gebeurt en vervolgens blijkt dat niet zo.

Het hoofdpersonage zet zich behoorlijk vast door steeds te refereren aan de vloek op z’n familie. Hij durft geen risico’s meer te nemen. Ik zie om me heen veel jongeren die ook zo hun eigen kansen zelf ondergraven. Niet het talent zien wat een ander in ze ziet of geneigd zijn op te geven wanneer er wat tegenslag is. Dat is zo ontzettend zonde. Ik geloof er zelf heel diep in dat je altijd opnieuw kan beginnen. Op het moment van tegenslag zelf is het even heel rauw en pijnlijk, maar vaak blijkt achteraf dat negatieve niet meer zo negatief. Het is een deel van de bagage die je meeneemt en als je terugkijkt, denk je: wat heb ik toen veel geleerd.”

Het personage Stanley laat zich behoorlijk remmen door zichzelf. Herken je wat van jezelf daarin?

”Nou, ik wilde bijna zeggen ‘totaal niet’, maar heb ook wel eens de neiging om te zeggen ‘het maakt mij niet uit’. Vreemd, vind ik dat, want soms maakt iets wel degelijk uit. Dan laat je dus iemand anders een keuze voor je maken. Als ik het nu iemand hoor zeggen, denk ik: ‘hoezo, ‘het maakt niet uit? Het maakt wél uit.’

Hoe was het om dit stuk te maken?

”Spannend, natuurlijk, en ook nieuw voor mij. Een droom om dit stuk te vertalen naar theater, maar dat kende ook wel uitdagingen. In het boek worden er sprongen gemaakt tussen het heden van Stanley en het verleden van Green Lake, dat vroeger een groot meer was. Hoe vertaal je dat naar theater? En ik wilde heel graag op locatie spelen en dat is een risico natuurlijk, wanneer je afhankelijk bent van het weer.

Maar bovenal is het een ongelooflijke ervaring, met ontzettend leuke acteurs en de juiste mensen die eraan meewerken, die het gevoel geven dat alles mogelijk is. Het gaat zó over energie, iets in gang zetten, beter willen maken, samen iets op poten zetten. Dat is heel mooi. Grappig ook: de jonge acteurs hebben elkaar in de muziek gevonden. In het stuk zit veel Bluegrass en mooie zangnummers. Dat was aanvankelijk niet eens zo de bedoeling, maar de spelers hebben een instrument opgepakt en jammen er af en toe op los.”


Het gesprek kan nog veel langer duren, maar Silvia moet richting De Zuidlanden. Beide concluderen we aan het eind: je bent een sukkel als je dit stuk niet ziet! Holes kan je zien van 5 tot 12 september in De Zuidlanden, Techum. Klik hierrr voor de actuele speeldata en tickets. De trailer: